Αρχεία Νομού Λευκάδας

Οργανισμοί Κοινής Ωφέλειας

Πόλη της Λευκάδας και περίχωρα Λευκάδα Αρχεία Νομού Λευκάδας
Lefkada Slow Guide Γλώσσες: Ελληνικά, Αγγλικά

Τα Αρχεία Νομού Λευκάδας είναι περιφερειακή υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους.

Περισσότερα

Βασικός σκοπός των Γ.Α.Κ. Λευκάδας είναι η εποπτεία, διάσωση, συγκέντρωση, ταξινόμηση και ευρετηρίαση του αρχειακού υλικού του νησιού, καθώς και η διάθεση και η με ποικίλους τρόπους αξιοποίηση όλου αυτού του αρχειακού πλούτου.

Τα Αρχειοφυλακείο Λευκάδος -αρχική ονομασία των Αρχείων Ν. Λευκάδας-, όπως και τα Αρχεία των άλλων νησιών του Ιονίου, δημιουργήθηκε από τους Βενετούς ταυτόχρονα και παράλληλα με τις άλλες υπηρεσίες, για να δέχεται κατά τακτά διαστήματα τα αρχεία τους προς φύλαξη (είναι γνωστό ότι οι Βενετοί είχαν πολύ καλά οργανωμένη διοίκηση, που διατηρούσε τα αρχεία της με τάξη). Την αρχή αυτη ακολούθησαν με συνέπεια και όλες οι κατοπινές διοικήσεις του νησιού μέχρι το 1864 (χρόνο της ένωσης με την Ελλάδα) και σποραδικά μετά το 1864.

Έτσι, το υλικό που συγκεντρώθηκε στο Αρχείο καλύπτει τη χρονική περίοδο από το 1684 (κατάληψη από τους Βενετούς) μέχρι το 1864 και, σε μερικές περιπτώσεις και μετά το 1864. Όμως, ο κύριος όγκος του υλικού αρχίζει από το 1716: Τον Ιούλιο του 1715 οι Βενετοί, εγκαταλείποντας τη Λευκάδα, κάτω από την πίεση των Τούρκων, ανατίναξαν τις επάλξεις και άλλες εγκαταστάσεις του φρουρίου της Αγίας Μαύρας, όπου στεγαζόταν το Αρχείο. Η πυρκαϊά που ακολούθησε αποτέφρωσε το Αρχείο από το οποίο δεν έμεινε "ούτε ένα χαρτί", σύμφωνα με βεβαίωση του τότε Αρχειοφύλακα, βεβαίωση που φαίνεται υπερβολική, γιατί σώζονται -έστω και λίγα- έγγραφα της περιόδου 1684-1715.

Το Αρχειοφυλακείο Λευκάδος μετονομάστηκε σε Ιστορικό Αρχείο Λευκάδας και αργότερα, το 1991, σε Αρχεία Ν. Λευκάδας. Τα Γ.Α.Κ. Λευκάδας, περιφερειακή υπηρεσία των Γενικών Αρχείων του Κράτους, είναι η αρμόδια από το νόμο υπηρεσία για την επισήμανση, απογραφή, διαφύλαξη και διάσωση όλων των εγγράφων και λοιπών τεκμηρίων των δημόσιων, αλλά και ιδιωτικών αρχείων και συλλογών του νομού.

Το υλικό των αρχείων Νομού Λευκάδας καλύπτει τις εξής χρονικές περιόδους και ενότητες:

Βενετοκρατία (1684-1797)
Αποτελείται από το αρχείο των εκτάκτων και τακτικών προβλεπτών της Νήσου Λευκάδας. Περιλαμβάνει έγγραφα διοικητικής και δικαστικής φύσης
Δημοκρατικοί Γάλλοι (1797-1798)
Ρωσοτουρκική προστασία (1798-1800)
Επτάνησος Πολιτεία (1800-1807)
Αυτοκρατορικοί Γάλλοι (1807-1810)
Mεταβατική περίοδος της Αγγλικής προστασίας (1810-1817, 1791-1817 έγγραφα διοικητικά και δικαστικά)
Ενωμένο Κράτος των Ιονίων Νήσων (υπό Αγγλική προστασία 1817-1864, έγγραφα διοικητικής και δικαστικής φήσης)
Αρχεία περιόδου Ελληνικού Κράτους (1864-1930). Από το 1864 κ.ε. όχι συστηματική κατάθεση υλικού. Υπάρχουν διοικητικά και δικαστικά έγγραφα της περιόδου αυτής.
Νοταριακά αρχεία (1692-1919) 
Κυρίως πρωτόκολλα, σπάνια δέσμες
Ληξιαρχικά αρχεία
Ληξιαρχικά βιβλία γεννήσεων, βαπτίσεων, γάμων και θανάτων της περιόδου 1700-1931 όλου του νησιού και της πόλης Λευκάδας έως το 1950
Συλλογές εφημερίδων από 1867 έως και σήμερα
Χειρόγραφοι χάρτες διαφόρων περιοχών του νησιού, εποχής Βενετοκρατίας,Αγγλοκρατίας και 1000 περίπου σχέδια οικοδομών

Νεότερα και σύγχρονα αρχεία

Διοικητικά
- Γενικού Νοσοκομείου Λευκάδας (1881-1952)
- Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων (1932-1939)
- Γραφείου Αλυκών (1936-1980)
- Αγρονομείου Λευκάδας (1955-1964)
- Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης (1824-1985)
- Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (1955-1997)
- ΟΑΕΔ Λευκάδας (1977-1986)
- Υπηρεσίας Εντελλομένων Εξόδων (1977-1997)
- Στατιστικής Υπηρεσίας (1958-1990)
- Υπολιμεναρχείου Λευκάδας (1988-1998)
- Αστυνομικής Διεύθυνσης Λευκάδας (1953-1996)
- Αστυνομικού Τμήματος Λευκάδας (1963-1997)
- Αστυνομικού Τμήματος Βασιλικής και Αστυνομικών Σταθμών Αγίου Πέτρου, Σύβρου και Σπαρτοχωρίου Ν. Λευκάδας (1970-1988)
- Αστυνομικού Τμήματος Καρυάς Ν. Λευκάδας (1972-1997)

Εκπαιδευτικά
- Β΄ Δημοτικού Σχολείου Λευκάδας (1874-1980)
- Δημοτικού Σχολείου Αγ. Ηλία Λευκάδας (1977-1994)
- Δημοτικού Σχολείου Βουρνικών Λευκάδας (1956-1986)
- Δημοτικού Σχολείου Σύβρου Λευκάδας (1892-1963)
- Δημοτικού Σχολείου Κοντάραινας (1923-1967)

Δικαστικά
- Πρωτοδικείου Λευκάδας (1995)

Δημοτικά
- Δήμου Λευκάδας (1839-1973)
- Κοινότητας Βαυκερής Λευκάδας (1943-1973)

Ταξινόμηση και ευρετηρίαση του αρχειακού υλικού των Γ.Α.Κ. - Αρχείων Ν. Λευκάδας της περιόδου 1684-1884

Η ταξινόμηση και ευρετηρίαση του αρχειακού υλικού που απόκειται στα ΓΑΚ Αρχεία Νομού Λευκάδας καλύπτει τη περίοδο 1684-1864 και πραγματοποιήθηκε το 2010 με τη συνεργασία των ΓΑΚ Λευκάδας και της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης Λευκάδας. Με χορηγία της τελευταίας το έργο ανατέθηκε στο Εθνικό Ίδρυμα Ερευνών - Ινστιτούτο Νεοελληνικών Ερευνών (Τμήμα Νεοελληνικών Ερευνών του Ινστιτούτου Ιστορικών Ερευνών).

Τον επιστημονικό σχεδιασμό του ταξινομικού έργου και την παρακολούθηση είχε η ιστορικός, Διευθύντρια Ερευνών του ΙΙΕ/ΕΙΕ, κυρία Ευτυχία Δ. Λιάτα με συνεργάτες και εκτελεστές του έργου τους ιστορικούς - ταξινόμους Χριστίνα Παπακώστα, Γεώργιο Βιολιδάκη και Σωτήρη Κουτμάνη. Η καταγραφή σε επίπεδο φακέλου ή υποφακέλου ή καταστίχου βασίστηκε στο Διεθνές Πρότυπο Αρχειακής Περιγραφής (ΔΙ.Π.Α.Π.).

Το ταξινομημένο αρχειακό υλικό εκτείνεται σε 455 γραμμικά μέτρα και τα στοιχεία της ευρετηρίασης εντάχθηκαν σε ειδικά διαμορφωμένη ψηφιακή βάση δεδομένων (FileMaker) που αριθμεί 8.412 ταξινομικά δελτία.

εκπαιδευτικά πρoγράμματα

εκθέσεις

Οι δραστηριότητες των Αρχείων Νομού Λευκάδας εξυπηρετούν μια σειρά στόχωv, oι oπoίoι μπoρoύv vα συvoψιστoύv ως εξής:

Οργάνωση, διαχείριση, διατήρηση κλπ. αρχειακoύ υλικoύ, έτσι ώστε vα εξυπηρετoύvται oι αvάγκες της διoίκησης, από τη μιά, και vα διευκoλύvεται η μελλovτική τoυ εισαγωγή στα ΓΑΚ και vα εξυπηρετoύvται oι αvάγκες της ιστoρικής έρευvας, από τηv άλλη

Ευαισθητοποίηση - δημιoυργία αρχειακής συvείδησης στoυς φoρείς-παραγωγoύς αρχειακoύ υλικoύ, αλλά και στηv κoιvωvία γεvικότερα.

Δουλειά υποδομής, με μακρoπρόθεσμoυς στόχoυς, ώστε δηλαδή μελλovτικά vα διαμoρφωθoύv καλές συvθήκες διατήρησης του αρχειακoύ υλικoύ και η αξιoπoίησή τoυ vα γίvεται και από τoυς ίδιoυς τoυς φoρείς-παραγωγούς

Πρoσπάθεια διαμόρφωσης αρχειακής συvείδησης σ' εκείvoυς πoυ αύριo θα παράγoυv και θα διαχειρίζovται αρχειακό υλικό, άρα ειδικά εκπαιδευτικά πρoγράμματα για τις μικρές ηλικίες.

Ευαισθητoπoίηση της τoπικής κoιvωvίας συvoλικά.

Χάρτης

  Διεύθυνση

Θ. Στράτου 1, Τ.Κ 31100, Λευκάδα, Ελλάδα

Πρόσβαση

- Δεν χρειάζεται αυτοκίνητο

Η περιοχή

Τα Αρχεία Νομού Λευκάδας στεγάζονται στο ισόγειο του κτηρίου που κατασκευάστηκε επί Αγγλοκρατίας για να συστεγάσει το "Κεντρικό Αλληλοδιδακτικό Σχολείο" (δηλαδή Σχολείο Δημοτικό, με τη σημερινή ορολογία) και το δευτερεύον Σχολείο Λευκάδας (δηλαδή το Σχολείο της Μέσης Εκπαίδευσης). Τα τελικά σχέδια και ο προϋπολογισμός για την κατασκευή του συντάχθηκαν το 1829.

Σύμφωνα με το σχέδιο, το ισόγειο είχε δυο αίθουσες -στις οποίες στεγαζόταν το Αλληλοδιδακτικό Σχολείο- και ο όροφος δύο αίθουσες για το δευτερεύον Σχολείο και τέσσερα δωμάτια που σημειώνονται ως Διαμέρισμα του Διευθυντή (appartamento del Direttore). Πότε ακριβώς άρχισαν οι εργασίες κατασκευής δεν το ξέρουμε. Γνωρίζουμε όμως ότι στις αρχές του 1830 οι εργασίες για την κατασκευή του συνεχίζονταν. Στο κτήριο αυτό τελικά στεγάστηκε μόνο το Δευτερεύον Σχολείο μέχρι το 1835. Το 1835 το μεγαλύτερο μέρος του χώρου κατέλαβαν τα Δικαστήρια, που παρέμειναν εκεί μέχρι το 1990.

Το Αρχειοφυλακείο Λευκάδος στεγάστηκε σε χώροπου κάλυπτε τα δύο τρίτα του ισογείου, τουλάχιστον από το 1935. Το 1997, μετά από ενέργειες της αρχειακής υπηρεσίας, ο Δήμος Λευκάδας και οι κοινότητες του νομού με σχετικές αποφάσεις τους παραχώρησαν και το υπόλοιπο μέρος του ισογείου στα Αρχεία Νομού Λευκάδας.